Het gemiddelde energielabel van woningen in Nederland ligt rond label C. Dat betekent dat de meeste Nederlandse huizen nog niet voldoen aan de energieprestaties van de hogere klassen A of B, maar ook niet tot de slechtst scorende categorie behoren. De verdeling varieert sterk per woningtype, bouwjaar en regio. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over energielabels in Nederland, van de huidige verdeling tot de maatregelen die je kunt nemen om jouw woning te verbeteren.
Welk energielabel hebben de meeste woningen in Nederland?
De meeste woningen in Nederland hebben energielabel C of D. Uit registraties bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) blijkt dat deze twee labelklassen samen het grootste deel van de woningvoorraad vertegenwoordigen. Label A en hoger komt steeds vaker voor, maar is nog altijd een minderheid binnen de totale woningmarkt.
De energielabelschaal loopt van A++++ (meest energiezuinig) tot G (minst energiezuinig). In 2026 heeft een groeiend aantal woningen een A-label, met name door de toename van nieuwbouw en actieve verduurzaming door eigenaren. Toch heeft een aanzienlijk deel van de bestaande woningvoorraad nog een label in de middencategorie of lager.
De verdeling ziet er globaal als volgt uit:
- Label A (inclusief A+ en hoger): nieuwbouw en recent verduurzaamde woningen
- Label B en C: goed geïsoleerde bestaande woningen, deels verbeterd
- Label D en E: woningen met beperkte isolatie en verouderde installaties
- Label F en G: oudere woningen zonder noemenswaardige verduurzaming
De gemiddelde energieprestatie van de Nederlandse woningvoorraad verbetert langzaam maar gestaag. Dat komt deels door wettelijke verplichtingen bij verkoop en verhuur, en deels door subsidies en bewustwording bij woningeigenaren.
Hoe verschilt het gemiddelde energielabel per type woning?
Het gemiddelde energielabel verschilt aanzienlijk per woningtype. Appartementen en tussenwoningen scoren gemiddeld beter dan vrijstaande woningen, omdat ze minder buitengevels hebben en daardoor minder warmte verliezen. Vrijstaande woningen hebben meer gevels en daken waar warmte kan ontsnappen, wat de energieprestatie drukt.
Appartementen en tussenwoningen
Appartementen profiteren van gedeelde muren met buren, waardoor het warmteverlies kleiner is. Veel appartementen in stedelijke gebieden hebben de afgelopen jaren een labelverbetering ondergaan door collectieve verduurzamingsprojecten via Verenigingen van Eigenaars (VvE). Tussenwoningen scoren om vergelijkbare redenen relatief goed: alleen de voor- en achtergevel zijn blootgesteld aan de buitenlucht.
Hoekwoningen en vrijstaande woningen
Hoekwoningen hebben een extra zijgevel, wat het warmteverlies vergroot ten opzichte van tussenwoningen. Vrijstaande woningen hebben de meeste buitenoppervlakte en zijn daardoor het moeilijkst te isoleren. Zonder aanvullende maatregelen zoals spouwmuurisolatie, dakisolatie en dubbel glas scoren vrijstaande woningen gemiddeld een tot twee labelklassen lager dan vergelijkbare tussenwoningen.
Waarom scoren oudere woningen gemiddeld slechter op het energielabel?
Oudere woningen scoren gemiddeld slechter op het energielabel omdat ze zijn gebouwd in een tijd waarin energiezuinigheid geen bouweis was. Woningen gebouwd vóór 1975 hebben vaak geen of nauwelijks isolatie in de spouwmuur, het dak of de vloer, en zijn uitgerust met verouderde verwarmingssystemen en enkel glas.
De bouwregelgeving in Nederland werd pas vanaf de jaren tachtig strenger op het gebied van energieprestaties. Woningen gebouwd na 1990 voldoen doorgaans aan minimale isolatienormen, terwijl nieuwbouw vanaf 2021 moet voldoen aan de BENG-eisen (Bijna Energieneutrale Gebouwen). Deze eisen stellen hoge eisen aan isolatie, luchtdichtheid en het gebruik van duurzame energiebronnen.
Oudere woningen hebben dus structurele nadelen:
- Geen of dunne spouwmuurisolatie
- Enkel of oud dubbelglas
- Verouderde cv-ketels zonder hoog rendement
- Geen of onvoldoende dakisolatie
- Gebrekkige luchtdichtheid van de schil
Dat betekent niet dat oudere woningen altijd slecht scoren. Eigenaren die actief hebben geïnvesteerd in verduurzaming kunnen ook met een woning uit de jaren vijftig of zestig een label B of zelfs A behalen.
Hoe beïnvloedt het energielabel de woningwaarde in Nederland?
Een beter energielabel heeft een aantoonbaar positief effect op de woningwaarde in Nederland. Het energielabel wordt meegenomen in het taxatierapport, en taxateurs houden rekening met de energieprestatie bij het bepalen van de marktwaarde. Hoe hoger het label, hoe meer de woning over het algemeen waard is.
Naast de directe invloed op de taxatiewaarde zijn er nog andere financiële voordelen verbonden aan een goed energielabel:
- Hogere leencapaciteit: kopers kunnen bij een energiezuinige woning een hoger hypotheekbedrag lenen
- Rentekorting op de hypotheek: veel geldverstrekkers bieden een lagere rente voor woningen met een groen label
- Lagere energiekosten: een energiezuinige woning verlaagt de maandelijkse lasten voor de bewoner
- Snellere verkoop: woningen met een hoog label zijn aantrekkelijker op de markt en worden vaak sneller verkocht
Het energielabel is bij verkoop of verhuur wettelijk verplicht. Dat maakt het niet alleen een financieel instrument, maar ook een juridische vereiste. Woningeigenaren die hun label kennen en actief verbeteren, staan sterker bij onderhandelingen over de verkoopprijs.
Wat zijn de meest effectieve maatregelen om het energielabel te verbeteren?
De meest effectieve maatregelen om het energielabel van een woning te verbeteren zijn betere isolatie, een efficiënter verwarmingssysteem en de toevoeging van duurzame energiebronnen. De impact van elke maatregel hangt af van de huidige staat van de woning en het gewenste eindlabel.
De maatregelen met de grootste invloed op de energieprestatie zijn:
- Spouwmuurisolatie: een van de meest kosteneffectieve ingrepen voor woningen met een spouwmuur
- Dakisolatie: via het dak gaat in slecht geïsoleerde woningen veel warmte verloren
- Vloerisolatie: beperkt warmteverlies via de begane grond, met name in oudere woningen
- HR++-glas of triple glas: vervangt enkel of oud dubbelglas en verbetert zowel isolatie als comfort
- Warmtepomp: vervangt de cv-ketel en verlaagt de fossiele energievraag sterk
- Zonnepanelen: wekken duurzame energie op en verbeteren de BENG-indicator voor hernieuwbare energie
- Ventilatie met warmteterugwinning (WTW): verbetert de luchtdichtheid en energieprestatie tegelijk
De volgorde waarin je deze maatregelen aanpakt, maakt een verschil. Isolatie heeft prioriteit: het heeft weinig zin om een warmtepomp te installeren in een slecht geïsoleerde woning, omdat het systeem dan overbelast raakt. Een goede aanpak begint altijd met de schil van de woning, gevolgd door installaties en energieopwekking.
Hoe Het Energieproject je helpt met het verbeteren van je energielabel
Wil je weten wat het huidige energielabel van jouw woning is, of hoe je het hoogst haalbare label kunt bereiken? Wij begeleiden je van begin tot eind, met één aanspreekpunt voor het hele traject. Dat betekent concreet:
- Een officiële woningopname door een gecertificeerd EP-adviseur
- Registratie van het officiële energielabel bij RVO
- Persoonlijk verduurzamingsadvies op maat, afgestemd op jouw woning en budget
- Inzicht in welke maatregelen de meeste labelverbetering opleveren
- Ondersteuning bij vastgoedgerelateerde vragen rondom verkoop of verhuur
Of je nu verplicht een energielabel nodig hebt voor de verkoop of actief wilt investeren in verduurzaming: wij zorgen voor een transparant en zorgeloos proces. Neem contact op en ontdek wat wij voor jouw woning kunnen betekenen.