Een warmteterugwinningsinstallatie (WTW) kan je energielabel met één tot soms twee labelstappen verbeteren, afhankelijk van de beginsituatie van je woning en het type systeem dat je installeert. De installatie vermindert het energieverlies via ventilatie aanzienlijk door de warmte uit afgevoerde binnenlucht terug te winnen en te gebruiken voor de verse toevoerlucht. Hieronder beantwoorden we de meest gestelde vragen over de invloed van een WTW-installatie op je energielabel.
Hoeveel energielabelpunten levert een warmteterugwinningsinstallatie op?
Een WTW-installatie levert gemiddeld een verbetering op die overeenkomt met één labelstap, maar in sommige gevallen kan dit oplopen tot twee stappen. Het exacte effect hangt af van factoren zoals de grootte van je woning, het huidige ventilatiesysteem, de isolatiewaarden en het rendement van de WTW-unit zelf. Er is geen vaste puntenscore die voor elke woning geldt.
Binnen de berekening die ten grondslag ligt aan het officiële energielabel, de NTA 8800-methode, tellen ventilatieverliezen mee als onderdeel van het totale energiegebruik van de woning. Een WTW-systeem met een hoog warmteterugwinrendement, doorgaans minimaal 75 procent, haalt een groot deel van de warmte terug die anders via de afvoer verloren zou gaan. Dit verlaagt de berekende energiebehoefte van je woning direct.
Of die verlaging genoeg is om een volledige labelstap te overbruggen, hangt af van hoeveel verbeterpotentieel er nog zit in de andere onderdelen van je woning. Bij een goed geïsoleerde woning die al op de grens van een hoger label zit, kan een WTW-installatie precies het verschil maken. Bij een woning met grote energieverliezen via de gevel of het dak is de relatieve bijdrage van ventilatie kleiner.
Hoe wordt een WTW-installatie beoordeeld bij een energielabelopname?
Bij een energielabelopname beoordeelt de energieprestatie-adviseur de WTW-installatie op basis van het ventilatiesysteem dat aanwezig is en de technische kenmerken van de unit. Systeem D, waarbij zowel de toevoer als de afvoer van lucht mechanisch plaatsvindt, is de enige variant waarbij warmteterugwinning volledig kan worden meegenomen in de berekening. De adviseur controleert of de installatie voldoet aan de eisen van het opnameprotocol.
Concreet kijkt de adviseur naar de volgende aspecten:
- Of het systeem is uitgevoerd als volledig mechanisch systeem met gebalanceerde ventilatie (systeem D)
- Het warmteterugwinrendement van de WTW-unit, bij voorkeur vastgelegd in een kwaliteitsverklaring
- Of de afzuigpunten aanwezig zijn in de ruimten waar dit protocoltechnisch vereist is, zoals keuken, badkamer en toilet
- Of de installatie aantoonbaar in gebruik is en correct is aangelegd
Als de WTW-unit een geldige kwaliteitsverklaring heeft, kan de adviseur de bijbehorende rendementswaarden gebruiken in de berekening. Ontbreekt zo’n verklaring, dan gelden de standaardwaarden uit de NTA 8800, die doorgaans minder gunstig uitpakken. Het is daarom nuttig om bij de installatie de documentatie van de fabrikant te bewaren en beschikbaar te stellen aan de adviseur.
Wat is het verschil tussen WTW en een standaard mechanische ventilatie voor het energielabel?
Het verschil tussen een WTW-systeem en standaard mechanische ventilatie is voor het energielabel aanzienlijk. Bij standaard mechanische ventilatie, systeem C, wordt binnenlucht mechanisch afgevoerd maar stroomt verse lucht passief via roosters naar binnen. Er vindt geen warmteoverdracht plaats, waardoor alle warmte in de afgevoerde lucht verloren gaat. Een WTW-systeem hergebruikt die warmte actief.
Systeem C versus systeem D in de energielabelberekening
Systeem C telt in de NTA 8800-berekening als een basisventilatiemethode zonder warmteterugwinning. De berekende ventilatieverliezen zijn daardoor hoger, wat de energieprestatie van de woning drukt. Systeem D met WTW verlaagt die ventilatieverliezen aanzienlijk, omdat een groot deel van de warmte uit de afgevoerde lucht wordt teruggevoerd naar de toevoerlucht.
Impact op de totale energieprestatie
In de praktijk betekent dit dat twee vergelijkbare woningen met identieke isolatie en verwarming een ander energielabel kunnen hebben, puur op basis van het ventilatiesysteem. Een woning met systeem D en WTW scoort structureel beter dan een woning met systeem C, omdat de warmteverliezen via ventilatie lager zijn. Dit maakt ventilatie tot een onderdeel dat meer invloed heeft op het label dan veel woningeigenaren verwachten.
Verbetert een WTW-installatie altijd het energielabel?
Nee, een WTW-installatie verbetert het energielabel niet automatisch in alle situaties. De installatie heeft de meeste impact wanneer ventilatieverliezen een relatief groot aandeel vormen in het totale energiegebruik van de woning. Is de woning slecht geïsoleerd of heeft het verwarmingssysteem een laag rendement, dan wegen die factoren zwaarder en is de bijdrage van WTW beperkt.
Er zijn ook situaties waarbij een WTW-installatie technisch aanwezig is, maar niet optimaal wordt meegenomen in de berekening. Dat kan gebeuren als de installatie niet voldoet aan de protocolvereisten, als er geen kwaliteitsverklaring beschikbaar is, of als de afzuigpunten niet correct zijn aangebracht. In die gevallen rekent de adviseur met minder gunstige standaardwaarden, wat het voordeel van de installatie verkleint.
Daarnaast geldt dat een WTW-systeem in een woning die al een hoog energielabel heeft, minder ruimte biedt voor verdere verbetering. De meerwaarde is het grootst bij woningen die nog een middelmatig label hebben en waarbij ventilatieverliezen een meetbare bijdrage leveren aan het totale energiegebruik.
Wanneer is een WTW-installatie de slimste keuze voor een beter energielabel?
Een WTW-installatie is een slimme keuze voor een beter energielabel wanneer je woning al redelijk goed geïsoleerd is, maar nog een systeem C of systeem A als ventilatiesysteem heeft. In die situatie vormt ventilatie een relatief groot aandeel van de resterende energieverliezen, en is de overstap naar gebalanceerde ventilatie met warmteterugwinning een gerichte manier om het label te verbeteren.
De investering is ook verstandig als je meerdere verduurzamingsmaatregelen combineert. WTW werkt het best in combinatie met goede isolatie en een efficiënt verwarmingssysteem, omdat alle drie de factoren samen het energielabel bepalen. Een adviseur kan je helpen bepalen welke combinatie van maatregelen voor jouw specifieke woning het meeste effect heeft op het label.
Verder is een WTW-installatie relevant als je woning in de buurt zit van een hogere labelklasse. Als de berekening aantoont dat je woning net onder de grens van een beter label zit, kan de verlaging van ventilatieverliezen door een WTW-systeem precies genoeg zijn om die grens te overschrijden. Dat maakt het nuttig om vooraf een indicatieve berekening te laten maken, zodat je weet of de investering in verhouding staat tot het verwachte labelresultaat.
Heb je twijfels over welk ventilatiesysteem het meeste oplevert voor jouw woning? Neem dan contact op met ons voor een persoonlijk adviesgesprek.
Hoe wij je helpen met het verbeteren van je energielabel via ventilatie
Bij Het Energieproject begeleiden we je van begin tot eind bij het verbeteren van je energielabel, inclusief de beoordeling van je ventilatiesysteem. Of je nu wilt weten of een WTW-installatie voor jouw woning zinvol is, of je een officieel energielabel nodig hebt voor de verkoop of verhuur van je woning: wij regelen het voor je. Onze aanpak is concreet en persoonlijk:
- We voeren een volledige woningopname uit waarbij we je huidige ventilatiesysteem in kaart brengen
- We berekenen welke maatregelen, waaronder WTW, het meeste effect hebben op jouw energielabel
- We registreren het officiële energielabel na uitvoering van de opname
- We geven persoonlijk verduurzamingsadvies op maat, zodat je precies weet welke stappen de meeste waarde toevoegen
Wil je weten wat een WTW-installatie voor jouw energielabel kan betekenen? Neem contact op en we kijken samen naar de beste aanpak voor jouw woning.