Kun je zelf een energielabel aanvragen via de overheid?

Simon Gerits ·
Officiële overheidsbrief naast een huissleutel en energiecertificaat met A-tot-G-schaal op een wit bureau.

Nee, je kunt een officieel energielabel niet zelf aanvragen via de overheid. Een geldig energielabel moet worden opgesteld en geregistreerd door een gecertificeerde EP-adviseur. Wel kun je via de overheidswebsite controleren of jouw woning al een geregistreerd label heeft. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over het energielabel aanvragen, wat het kost, wanneer het verplicht is en wat een beter label je financieel oplevert.

Wie is wettelijk bevoegd om een officieel energielabel af te geven?

Alleen een gecertificeerde EP-adviseur (energieprestatie-adviseur) is wettelijk bevoegd om een officieel energielabel op te stellen en te registreren. Deze adviseur werkt volgens de voorschriften van de Beoordelingsrichtlijn 9500 (BRL 9500) en gebruikt officieel goedgekeurde rekensoftware om de energieprestatie van jouw woning te berekenen. Particulieren kunnen dit proces niet zelf uitvoeren.

De EP-adviseur voert een woningopname uit volgens vaste regels en legt alle bevindingen vast in een rekenbestand. Vervolgens registreert hij of zij het definitieve energielabel in de landelijke database EP-online. Pas na die registratie is het label officieel geldig en juridisch bruikbaar bij verkoop of verhuur.

Om de kwaliteit van energielabels te waarborgen, zijn alle EP-adviseurs verplicht zich jaarlijks bij te scholen. Wie niet gecertificeerd is of niet is aangesloten bij een gecertificeerde koepelorganisatie, mag geen officieel energielabel afgeven. Controleer bij het kiezen van een adviseur altijd of deze aantoonbaar bevoegd is.

Wat is het verschil tussen het voorlopige en het officiële energielabel?

Het voorlopige energielabel was een inschatting van de energieprestatie van een woning op basis van basisgegevens uit overheidsregistraties, zonder fysieke woningopname. Het officiële energielabel daarentegen wordt vastgesteld door een gecertificeerde EP-adviseur die de woning persoonlijk inspecteert en de berekening uitvoert met gevalideerde software. Alleen het officiële label is juridisch geldig.

Het voorlopige label bestaat inmiddels niet meer als standaard instrument. Woningeigenaren die vroeger een voorlopig label hadden, moeten bij verkoop of verhuur alsnog een officieel label laten opstellen. Het verschil in label kan aanzienlijk zijn: een woning die op papier een C-label had, kan na een grondige opname uitkomen op een B-label of zelfs een A-label, zeker als er in de tussentijd verduurzamingsmaatregelen zijn getroffen.

Bij het officiële label kijkt de adviseur naar concrete bouwkundige en installatietechnische eigenschappen van de woning. Ontbreken er bewijsstukken over isolatie of installaties, dan schat de adviseur de isolatiewaarde op basis van het bouwjaar. Zo blijven energielabels onderling vergelijkbaar en betrouwbaar.

Wanneer is een energielabel wettelijk verplicht?

Een energielabel is wettelijk verplicht op het moment van verkoop, verhuur of oplevering van een woning. Dit geldt voor vrijwel alle woningen in Nederland, inclusief recreatiewoningen. Als eigenaar ben je ook verplicht het energielabel te vermelden in advertenties. Ontbreekt het label bij de transactie, dan riskeer je een boete van de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT).

De verplichting geldt breed: niet alleen voor reguliere koopwoningen, maar ook voor huurwoningen en recreatiewoningen. Verhuurders van recreatiewoningen moeten het label vermelden in hun advertenties, net als eigenaren die een reguliere woning te huur aanbieden.

Er zijn enkele uitzonderingen op de labelplicht, bijvoorbeeld voor bepaalde monumenten of gebouwen die casco worden opgeleverd. Voor die laatste categorie geldt momenteel een gedoogbeleid waarbij de ILT niet actief handhaaft. Twijfel je of jouw woning onder een uitzondering valt? Raadpleeg dan de informatie op de website van de Rijksoverheid of vraag advies aan een gecertificeerde EP-adviseur.

Hoe verloopt de aanvraag van een officieel energielabel in de praktijk?

Het aanvragen van een officieel energielabel verloopt via een gecertificeerde EP-adviseur en bestaat uit een aantal vaste stappen: een woningopname, een energieprestatieberekening en de registratie van het label in EP-online. Het hele traject neemt doorgaans slechts enkele dagen in beslag vanaf het moment van de opname.

In de praktijk ziet het proces er zo uit:

  1. Afspraak plannen: Je maakt een afspraak met een gecertificeerde EP-adviseur voor een woningopname.
  2. Woningopname: De adviseur bezoekt jouw woning en inspecteert isolatie, verwarming, ventilatie en duurzame energiebronnen.
  3. Berekening: Op basis van de opname berekent de adviseur met goedgekeurde software de energieprestatie van jouw woning volgens de NTA 8800-methode.
  4. Registratie: Het energielabel wordt geregistreerd in de landelijke database EP-online en is daarna officieel geldig.
  5. Ontvangst: Je ontvangt het officiële energielabel, inclusief het bijbehorende rapport.

Het is verstandig om op tijd een afspraak te maken, zeker als je een woning binnenkort wilt verkopen of verhuren. Wacht niet tot het laatste moment, want een energielabel moet al beschikbaar zijn op het moment dat je de woning te koop of te huur zet.

Welke factoren bepalen hoe hoog je energielabel uitvalt?

De hoogte van je energielabel wordt bepaald door de energieprestatie van jouw woning, berekend op basis van isolatie, het verwarmingssysteem, ventilatie en het gebruik van duurzame energiebronnen. De berekening volgt de NTA 8800-methode, die gebaseerd is op Europese normen en geschikt is voor zowel bestaande als nieuwbouwwoningen.

De belangrijkste factoren op een rij:

  • Isolatie: De kwaliteit van dak-, gevel-, vloer- en glasisolatie heeft grote invloed op de warmtevraag van de woning.
  • Verwarmingssysteem: Een warmtepomp of HR-ketel scoort beter dan een oudere cv-installatie.
  • Ventilatie: Een gebalanceerd ventilatiesysteem met warmteterugwinning draagt positief bij aan het label.
  • Duurzame energieopwekking: Zonnepanelen verhogen de energieprestatie van de woning aanzienlijk.
  • Kierdichting: Ongewenste luchtlekkage verlaagt de energieprestatie en daarmee het label.

Ontbreken er bewijsstukken over uitgevoerde maatregelen, dan schat de adviseur de isolatiewaarde op basis van het bouwjaar. Heb je recent verbeteringen aangebracht, zoals dakisolatie of een nieuwe warmtepomp? Zorg dan dat je de facturen en specificaties bij de hand hebt tijdens de woningopname. Dat kan het verschil maken tussen een C- en een B-label, of zelfs een A-label.

Wat levert een beter energielabel financieel op?

Een beter energielabel levert je op meerdere manieren financieel voordeel op. Een energiezuinige woning is meer waard op de markt, wordt meegenomen in het taxatierapport en kan leiden tot een lagere hypotheekrente of een hogere leencapaciteit voor de koper. Voor verhuurders geldt bovendien dat een goed label de verhuurwaarde positief beïnvloedt.

Concreet zijn de financiële voordelen:

  • Hogere woningwaarde: Een energielabel wordt opgenomen in het taxatierapport. Hoe hoger het label, hoe hoger de taxatiewaarde van de woning doorgaans uitvalt.
  • Korting op hypotheekrente: Meerdere geldverstrekkers bieden een lagere rente aan voor woningen met een goed energielabel.
  • Hogere leencapaciteit: Kopers van een energiezuinige woning mogen in sommige gevallen meer lenen dan voor een woning met een laag label.
  • Lagere energiekosten: Een beter geïsoleerde en efficiënter verwarmde woning verbruikt minder energie, wat direct zichtbaar is op de energierekening.

De energielabels lopen van G (minst zuinig) tot A++++ (meest zuinig). Elke stap omhoog heeft potentieel financieel effect. Woningeigenaren die investeren in verduurzaming, zoals betere isolatie of zonnepanelen, verhogen zo niet alleen hun wooncomfort, maar ook de marktwaarde van hun woning.

Hoe wij je helpen met het energielabel aanvragen

Wij nemen het volledige traject van het energielabel aanvragen uit handen, van de eerste woningopname tot de officiële registratie in EP-online. Ons doel is altijd het hoogst haalbare energielabel voor jouw woning te behalen, zodat je maximaal profiteert van de financiële en praktische voordelen.

Wat je van ons kunt verwachten:

  • Een gecertificeerde EP-adviseur die jouw woning grondig inspecteert
  • Een energieprestatierapport op basis van de NTA 8800-methode
  • Officiële registratie van het energielabel in EP-online
  • Persoonlijk advies over verduurzamingsstappen die jouw label verder verhogen
  • Één aanspreekpunt voor het hele proces, zonder gedoe

Wil je weten wat wij voor jouw woning kunnen betekenen? Neem dan contact met ons op en we bespreken samen de mogelijkheden.