Is een energielabel verplicht bij verkoop van een nieuwbouwwoning?

Simon Gerits ·
Nieuw modern Nederlands woonhuis met energielabel certificaat tegen voordeur, witte gevel, driedubbele ramen en groen gazon in middagzon.

Ja, een energielabel is verplicht bij de verkoop van een nieuwbouwwoning. Deze verplichting geldt voor alle woningen in Nederland, inclusief nieuwbouw, en is vastgelegd in de wet. Zonder geldig energielabel mag een woning wettelijk gezien niet worden verkocht of verhuurd. Hieronder vind je antwoord op de meest gestelde vragen over het energielabel bij nieuwbouw.

Welk energielabel krijgt een nieuwbouwwoning automatisch?

Een nieuwbouwwoning krijgt niet automatisch een energielabel toegewezen. Het label moet actief worden aangevraagd en geregistreerd op basis van een officiële energieprestatieberekening. Nieuwbouwwoningen behalen echter doorgaans een hoog label, vaak A, A+ of zelfs hoger, omdat ze moeten voldoen aan de wettelijke BENG-eisen (Bijna Energieneutrale Gebouwen).

De BENG-eisen gelden in Nederland voor alle nieuwbouwwoningen waarvoor de omgevingsvergunning na 1 januari 2021 is aangevraagd. Deze eisen stellen strenge normen aan het maximale energiegebruik, het aandeel hernieuwbare energie en de isolatiekwaliteit van de woning. Een woning die aan deze eisen voldoet, scoort automatisch hoog op de energieprestatieschaal, die loopt van G (minst zuinig) tot A++++ (meest zuinig).

Dat een nieuwbouwwoning energiezuinig is, betekent dus niet dat het energielabel er vanzelf komt. De berekening en registratie moeten formeel worden uitgevoerd door een gecertificeerd EP-adviseur, op basis van de NTA 8800-methodiek en de op dat moment geldende rekensoftware.

Wat is het verschil tussen een energielabel en een BENG-berekening?

Een BENG-berekening en een energielabel zijn twee verschillende documenten met een ander doel. De BENG-berekening toont aan dat een nieuwbouwwoning voldoet aan de wettelijke bouweisen voor energieprestatie. Het energielabel is een officieel registratiedocument dat de energieprestatie van de woning uitdrukt in een letter en verplicht is bij verkoop of verhuur.

Bij de aanvraag van een omgevingsvergunning voor nieuwbouw moet een BENG-berekening worden ingediend. Deze berekening laat zien dat het ontwerp voldoet aan de drie BENG-indicatoren: energiebehoefte, primair fossiel energiegebruik en het aandeel hernieuwbare energie. Zonder goedgekeurde BENG-berekening wordt de vergunning niet verleend.

Na oplevering van de woning moet er een definitief energielabel worden geregistreerd. Hiervoor geldt een belangrijk technisch detail: bij de vergunningsaanvraag gebruik je de rekensoftware die op dat moment geldig was, maar bij de registratie van het energielabel moet je altijd de meest actuele versie van de rekensoftware gebruiken. Het is daardoor mogelijk dat de twee berekeningen op een licht verschillende softwareversie zijn gebaseerd.

Kortom: de BENG-berekening is een bouwkundige vereiste, het energielabel is een juridische verplichting bij overdracht van de woning. Beide zijn nodig, maar ze dienen een ander doel.

Wie is verantwoordelijk voor het aanvragen van het energielabel bij nieuwbouw?

Bij nieuwbouw ligt de verantwoordelijkheid voor het aanvragen en registreren van het energielabel bij de verkopende partij, doorgaans de projectontwikkelaar of aannemer. Zij zijn verplicht om bij oplevering een geldig energielabel te kunnen overhandigen aan de koper. Zonder dit label is de overdracht juridisch niet compleet.

In de praktijk schakelt de ontwikkelaar een gecertificeerd EP-adviseur in die de energieprestatie berekent op basis van de NTA 8800-methodiek. Voor nieuwbouwwoningen geldt altijd de detailopname: een uitgebreide methode waarbij alle relevante bouwkundige en installatietechnische gegevens worden meegenomen. De basisopname, die bij oudere woningen soms volstaat, is voor nieuwbouw niet toegestaan.

Als koper van een nieuwbouwwoning heb je recht op een geldig energielabel bij de sleuteloverdracht. Ontvang je geen label, dan is de verkopende partij in overtreding. Het is verstandig om dit vooraf te controleren en schriftelijk vast te leggen in de koopovereenkomst.

Wat zijn de gevolgen als een nieuwbouwwoning zonder energielabel wordt verkocht?

Als een nieuwbouwwoning zonder geldig energielabel wordt verkocht, overtreedt de verkoper de wet. De Nederlandse overheid kan hiervoor een boete opleggen. Bovendien kan het ontbreken van een energielabel praktische en financiële gevolgen hebben voor zowel koper als verkoper.

Voor de koper betekent het ontbreken van een energielabel dat de woning niet officieel als energiezuinig kan worden aangemerkt, ook al voldoet ze aan de BENG-eisen. Dit heeft directe gevolgen:

  • Een hogere hypotheekrente, omdat energiezuinige woningen met een geldig label in aanmerking komen voor een rentekorting bij veel geldverstrekkers.
  • Minder leencapaciteit, want kopers van energiezuinige woningen mogen op basis van het energielabel een hoger bedrag lenen.
  • Een lagere taxatiewaarde, omdat het energielabel wordt meegenomen in het taxatierapport en een positief effect heeft op de woningwaarde.

Voor de verkoper is er risico op reputatieschade en juridische aansprakelijkheid. Het is dan ook in ieders belang dat het energielabel tijdig wordt aangevraagd en geregistreerd, bij voorkeur voor de oplevering van de woning.

Hoe lang is een energielabel van een nieuwbouwwoning geldig?

Een energielabel voor een woning is tien jaar geldig vanaf de datum van registratie. Dit geldt ook voor nieuwbouwwoningen. Na tien jaar moet het label worden vernieuwd als je de woning wilt verkopen of verhuren.

Er zijn situaties waarin het verstandig is om het label eerder te vernieuwen, ook als het nog geldig is. Heb je bijvoorbeeld zonnepanelen laten installeren of een warmtepomp geplaatst? Dan kan een herlabeling leiden tot een hogere energieprestatieklasse, zonder dat de woning opnieuw bezocht hoeft te worden. Zonnepanelen worden namelijk beschouwd als een zogeheten een-op-een wijziging: ze beïnvloeden alleen de invoerparameters van de panelen zelf, mits er foto’s beschikbaar zijn die aantonen of er sprake is van beschaduwing.

Een beter energielabel heeft directe voordelen: het verhoogt de woningwaarde, verbetert de positie bij verkoop en kan leiden tot gunstigere hypotheekvoorwaarden. Het loont dus om na een verduurzamingsinvestering te bekijken of een herlabeling zinvol is, ook als het huidige label nog niet verlopen is.

Hoe wij je helpen met het energielabel voor nieuwbouw

Een energielabel voor een nieuwbouwwoning regelen lijkt eenvoudig, maar vraagt om de juiste kennis van regelgeving, rekenmethoden en registratieprocessen. Wij nemen dit volledig van je over, van de eerste berekening tot de officiële registratie. Zo weet je zeker dat alles klopt en je bij de overdracht aan alle wettelijke verplichtingen voldoet.

Dit is wat wij voor je doen:

  • Uitvoeren van de energieprestatiebepaling op basis van de NTA 8800-methodiek
  • Registreren van het definitieve energielabel in het officiële register
  • Adviseren over verduurzamingsmaatregelen die het label verder kunnen verbeteren
  • Ondersteuning bij vastgoedadvies rondom verkoop en de relatie tussen energieprestatie en woningwaarde

Wil je weten wat wij voor jouw nieuwbouwwoning kunnen betekenen? Neem contact met ons op en we bespreken de mogelijkheden vrijblijvend met je.