Ja, het energielabel is ook verplicht bij verkoop aan een familielid. De wet maakt geen uitzondering voor transacties tussen familieleden: zodra een woning van eigenaar wisselt, moet de verkoper een geldig energielabel kunnen overleggen aan de koper. Dit geldt ongeacht of de koper je kind, broer, zus of een andere verwant is.
De verplichting vloeit voort uit Europese regelgeving die in Nederland is omgezet in nationale wetgeving. Het energieprestatiecertificaat moet worden getoond aan en overhandigd aan de toekomstige koper bij verkoop van een woning, zonder uitzonderingen op basis van de relatie tussen koper en verkoper. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen rondom het energielabel bij familieverkoop.
Geldt de energielabelplicht ook bij verkoop binnen de familie?
Ja, de energielabelplicht geldt volledig bij verkoop binnen de familie. De Nederlandse wet schrijft voor dat elke woningverkoop gepaard moet gaan met een geldig energielabel, ongeacht de relatie tussen verkoper en koper. Er bestaat geen wettelijke uitzondering voor familietransacties. De notaris zal bij de overdracht ook controleren of aan deze verplichting is voldaan.
Veel mensen gaan er ten onrechte van uit dat een onderhandse of informele verkoop aan een familielid buiten de wettelijke regels valt. Dat is niet het geval. Zodra er sprake is van een eigendomsoverdracht, is de verkoper verplicht om een geldig energielabel te verstrekken. Het label moet zijn geregistreerd in de officiële database EP-Online en mag niet ouder zijn dan tien jaar vanaf de opnamedatum.
Dit betekent in de praktijk dat je als verkoper voor de overdracht bij de notaris een gecertificeerde energieprestatie-adviseur moet inschakelen om een officieel energielabel op te stellen. Een zelfopgesteld of informeel document voldoet niet aan de wettelijke eisen.
Wat zijn de uitzonderingen op de energielabelplicht?
De energielabelplicht kent een beperkt aantal uitzonderingen, maar familieverkoop valt daar niet onder. Woningen die zijn vrijgesteld, zijn onder andere monumenten, tijdelijke gebouwen met een geplande gebruiksduur van maximaal twee jaar, kleine zelfstandige gebouwen met een bruikbaar vloeroppervlak van minder dan vijftig vierkante meter, en gebouwen die worden gesloopt.
De uitzonderingen zijn dus gebonden aan de aard en het gebruik van het pand, niet aan de identiteit van de betrokken partijen. Concreet betekent dit:
- Rijksmonumenten en aangewezen gemeentelijke monumenten zijn vrijgesteld
- Industriegebouwen, werkplaatsen en niet-residentiële agrarische gebouwen vallen buiten de labelplicht
- Gebouwen die minder dan vier maanden per jaar worden gebruikt, kunnen in bepaalde gevallen zijn vrijgesteld
- Gebouwen kleiner dan vijftig vierkante meter bruikbaar vloeroppervlak zijn vrijgesteld
Valt jouw woning buiten deze categorieën en verkoop je die aan een familielid? Dan ben je gewoon verplicht een geldig energielabel te overleggen. Twijfel je of jouw woning mogelijk is vrijgesteld? Raadpleeg dan een energieprestatie-adviseur die dit voor je kan beoordelen.
Wat zijn de gevolgen als je geen energielabel overlegt bij verkoop?
Als je bij verkoop geen geldig energielabel overlegt, riskeer je een boete van de Nederlandse overheid. De boete voor het niet beschikbaar stellen van een energielabel bij verkoop of verhuur kan oplopen tot duizenden euro’s. Daarnaast kan de koper achteraf aanspraak maken op zijn rechten als blijkt dat de verplichting niet is nagekomen.
In de praktijk zal de notaris bij de eigendomsoverdracht vragen om het energielabel. Ontbreekt het label, dan kan de overdracht worden vertraagd of gecompliceerd. Hoewel de notaris de overdracht in sommige gevallen toch kan laten doorgaan als de koper schriftelijk afziet van zijn recht op een energielabel, blijft de verkoper juridisch aansprakelijk.
Bij een familieverkoop speelt ook het onderlinge vertrouwen een rol. Toch is het verstandig om de formaliteiten correct af te handelen, ook al is de koper een naaste verwant. Een ontbrekend energielabel kan later problemen opleveren bij doorverkoop, verhuur of bij een geschil over de woningwaarde.
Hoe snel kun je een energielabel aanvragen voor een verkoop?
Een energielabel aanvragen duurt in de meeste gevallen tussen de drie en tien werkdagen, afhankelijk van de beschikbaarheid van de energieprestatie-adviseur en de complexiteit van de woning. De adviseur komt langs voor een woningopname, waarna het label officieel wordt geregistreerd in EP-Online. Bij spoed is een snellere afhandeling vaak mogelijk.
Het proces verloopt als volgt:
- Je neemt contact op met een gecertificeerde energieprestatie-adviseur
- De adviseur plant een woningopname in en beoordeelt isolatie, verwarming, ventilatie en duurzame energiebronnen
- Op basis van de opname stelt de adviseur het energieprestatierapport op
- Het energielabel wordt geregistreerd in EP-Online en is direct raadpleegbaar
- Je ontvangt het energielabel digitaal en kunt het downloaden via MijnOverheid
Plan het aanvragen van het energielabel ruim voor de beoogde overdracht bij de notaris in. Zo voorkom je onnodige vertraging in het verkoopproces, ook bij een familietransactie.
Wat kost een energielabel voor een woning?
De kosten voor een officieel energielabel voor een woning liggen doorgaans tussen de honderd en driehonderd euro, afhankelijk van de grootte van de woning, de regio en de aanbieder. Dit is een eenmalige investering in een label dat tien jaar geldig blijft. Goedkopere aanbieders bestaan, maar controleer altijd of de adviseur gecertificeerd is.
Het energielabel wordt afgegeven door een gecertificeerde energieprestatie-adviseur die is erkend door een certificerende instelling. Let op: een energielabel dat niet door een erkende adviseur is opgesteld, is niet geldig en wordt niet geaccepteerd bij de notaris. Controleer vooraf of de adviseur staat geregistreerd bij een erkende instelling.
De prijs kan ook afhangen van eventuele extra diensten, zoals een verduurzamingsadvies of een uitgebreid energieprestatierapport. Voor wie overweegt te investeren in verduurzaming voor of na de verkoop, kan zo’n aanvullend rapport nuttige informatie opleveren over welke maatregelen het meeste effect hebben op het energielabel en de woningwaarde.
Kan een beter energielabel de verkoopprijs bij familieverkoop beïnvloeden?
Ja, een beter energielabel kan de verkoopprijs positief beïnvloeden, ook bij een familieverkoop. Het energielabel wordt meegenomen in het taxatierapport van de woning. Hoe energiezuiniger de woning, hoe hoger de taxatiewaarde doorgaans uitvalt. Dit is relevant bij familieverkoop omdat de bank of hypotheekverstrekker van de koper de woning op marktwaarde taxeert.
Een beter energielabel heeft bovendien directe financiële voordelen voor de koper:
- Kopers kunnen voor een energiezuinige woning een hoger bedrag lenen dan voor een woning met een laag energielabel
- Sommige hypotheekverstrekkers bieden korting op de hypotheekrente voor woningen met een goed energielabel
- Lagere energiekosten na aankoop maken de woning financieel aantrekkelijker op de lange termijn
Ook bij een onderhandse familieverkoop is het verstandig om de prijs te baseren op een eerlijke taxatie. Een woning met label A of hoger vertegenwoordigt aantoonbaar meer waarde dan een vergelijkbare woning met label D of lager. Wil je voor de verkoop verduurzamen om het label te verbeteren? Dan is het nuttig om vooraf te berekenen welke maatregelen de meeste impact hebben op het label en de woningwaarde.
Hoe wij je helpen met je energielabel bij familieverkoop
Bij Het Energieproject regelen we het energielabel snel, correct en zonder gedoe, ook als je jouw woning verkoopt aan een familielid. We bieden een complete aanpak waarbij we niet alleen het officiële energielabel verzorgen, maar ook kijken naar de kansen voor verduurzaming en woningwaarde. Wat we voor je doen:
- Een professionele woningopname door een gecertificeerde energieprestatie-adviseur
- Officiële registratie van het energielabel in EP-Online
- Persoonlijk verduurzamingsadvies om het hoogst haalbare energielabel te behalen
- Vastgoedadvies dat energieprestatie koppelt aan de verkoopwaarde van jouw woning
Wil je weten wat wij voor jou kunnen betekenen bij de verkoop van je woning? Neem contact op en we helpen je snel op weg.